नेपालका एक वरिष्ठ माओवादी नेता तथा राष्ट्रका सुपरिचित वरिष्ठ पत्रकार शक्ति लम्साल सवैका निम्ति उत्साह, ऊर्जा र प्रेरणाका स्रोत हुनुहुन्छ । उहाँबारे धेरैलाई चासो र जिज्ञासा देखिएको र उहाँसम्बन्धी कतिपय विवरण गलत प्रकाशित भइरहेको समेत देखिएकाले उहाँ स्वयमले जनजिब्रो ([त्यसबेला मासिक, हाल साप्ताहिक] को वर्ष– १०, अङ्क– २, पुस–माघ, २०६३ मा प्रकाशित) का लागि लेख्नुभएको यो सामग्री यहाँ साभार गरिएको छः
नामः शक्ति लम्साल
टेकनामः रुख, गुलाफ, अजय, आजाद, पथिक
जन्ममितिः १९९३ चैत २२ (१९३६ अप्रिल ७)
जन्मस्थानः चारुमार्ग, चाबहिल
बाबुआमाः कृष्णप्रसाद/राधादेवी लम्साल
शिक्षाः मेट्रिक
ठेगानाः कामनपा– ४, चण्डोल (वंशीधरमार्ग)
परिवारः श्रीमती कृष्णा, छोरा सन्तोष र छोरी प्रज्ञा
राजनीतिक–साङ्गठनिक सङ्लग्नताः
– २००८ सालमा भारतको तेलाङ्गना हतियारबन्द विद्रोहका नेता कृष्णचन्द्र शास्त्रीबाट कम्युनिस्ट राजनीति र विचारधाराप्रति आकर्षित ।
– २००९ सालमा साहित्यकार रमेश विकलले बुढीऔँलाको रगतले सहीछाप गराई सदस्यता फारम भराएपछि २०१० सालमा संस्थापक महासचिव कमरेड पुष्पलालद्वारा नेकपाको सदस्यता प्राप्त । प्रारम्भमा विद्यार्थी र युवक सङ्घमा आबद्ध ।
– नेकपाको प्रथम अधिवेशन (२०१०, पाटन) मा चौतारा (सिन्धुपाल्चोक) बाट प्रतिनिधित्व ।
– २०१४ सालमा सम्पन्न दोस्रो महाधिवेशन (फोहरा दरबार, काठमाडौँ) मा प्रतिनिधि छानिए पनि प्राविधिक कारणले सहभागी हुन नसकेको ।
– २०१८ सालमा सम्पन्न प्रसिद्ध दरभङ्गा प्लेनम (विस्तारित बैठक) मा सहभागी ।
– २०१९ सालमा सम्पन्न तेस्रो महाधिवेशन (मोतीमहल, वाराणसी) मा सहभागी ।
– २०४१ सालमा सम्पन्न पाँचौँ महाधिवेशनमा प्रतिनिधिका रूपमा सहभागी ।
– २०५१ सालमा सम्पन्न नेकपा (माओवादी) को ऐतिहासिक तेस्रो विस्तारित बैठकमा प्रतिनिधिका रूपमा सहभागी । बैठकद्वारा केन्द्रीय सल्लाहकारमा नियुक्त ।
– सन् १९५७ मा प्रथम समाजवादी देश सोभियत सङ्घको मस्कोमा सम्पन्न सातौँ विश्व युवा–विद्यार्थीको सम्मेलनमा जानबाट प्राविधिक कारणले वञ्चित ।
– २०४५ देखि २०४६ सालसम्म नागरिक अधिकार मञ्चको संयोजक ।
– पश्चिम नेपाल युवक सङ्घको प्रचारमन्त्री (२०१३) ।
– जनअधिकार सुरक्षा समितिको केन्द्रीय सदस्य ।
– सर्वजातीय अधिकार मञ्चको केन्द्रीय सदस्य ।
– प्रगतिशील लेखक सङ्घ (प्रलेस) को केन्द्रीय उपाध्यक्ष ।
– पारिजात स्मृति केन्द्रको संस्थापक सदस्य ।
– अखिल नेपाल जनसांस्कृतिक सङ्घको केन्द्रीय संयोजक ।
– संयुक्त राष्ट्रिय जनआन्दोलन संयोजन समितिको केन्द्रीय सदस्य ।
– राष्ट्रिय जनआन्दोलन संयोजन समिति (२०५३) को केन्द्रीय सदस्य ।
– संयुक्त जनमोर्चा, नेपाल (२०४७) को केन्द्रीय सदस्य ।
– संयुक्त लोकतान्त्रिक मोर्चा, नेपालको संस्थापक केन्द्रीय सदस्य ।
– केही समय अखिल नेपाल किसान सङ्घ तथा युवक फेडरेसनमा आबद्ध भई सक्रिय ।
– शान्ति ऐक्यबद्धता नागरिक आन्दोलन (२०६२–६३) मा सङ्लग्न भई गिरफ्तार ।
– नेपाल पत्रकार महासङ्घको केन्द्रीय सदस्य ।
– जनपक्षीय पत्रकार सङ्घको केन्द्रीय संयोजक (२०५४) ।
यातना र जेलजीवनः
– २०१८ सालमा मोहनविक्रम सिंहसँगै तौलीहवा जेलमा १८ महिना ।
– २०२२ सालमा परासी किसान विद्रोहमा भैरहवा जेल ।
– २०४२ सालको रामराजाप्रसाद सिंहको चर्चित बमकाण्डताका श्रमजीवी पत्रकार सङ्घका तर्फबाट ज्ञापनपत्र बुझाउन जाँदा राजदरबारको बम विष्फोटनमा परी बाँचेको ।
– २०५४ सालमा देशव्यापी रूपमा राजतन्त्रविरोधी पर्चा वितरणका क्रममा पक्राउ भई हनुमानढोका हिरासतमा ।
– २०४६ सालको जनआन्दोलनमा केही समय भद्रगोल जेल ।
– भारतको मेघालयबाट नेपालीहरू लखेटिएको विरोधमा भाग लिँदा पक्राउ भई केही समय सेन्ट्रल जेल ।
– २०५२ सालको चर्चित रत्नपार्क भित्तेकाण्डमा गिरफ्तार भई भद्रगोल जेल ।
– २०५३ सालको स्थानीय निर्वाचन बहिष्कार आन्दोलनमा पक्राउ भई भद्रगोल जेल ।
– २०५६ सालमा भट्टेडाँडा प्रहरी चौकी कब्जापछि जनादेशको कार्यालय नियन्त्रणमा लिई पक्राउपछि भद्रगोल जेल ।
– अनेकोटको श्रद्धाञ्जलीसभा र प्रदर्शनमा सशस्त्र प्रहरीद्वारा गरिएको ढुङ्गामुढा र गोली प्रहारबाट बाँच्न सफल, प्रहरीद्वारा बन्दुकको कुन्दाले घोचेर घाइते ।
– २०५६ सालमै कथित सुरक्षा कानुनअन्तर्गत दुई महिना डिल्लीबजार कारागार ।
– राजनीतिक आन्दोलन, वैदेशिक हस्तक्षेपविरुद्धका आन्दोलन, महँगीविरोधी आन्दोलन, पत्रपत्रिका–पत्रकारहरूको हकहितसम्बन्धी क्रियाकलाप आदिका सन्दर्भमा पञ्चायती तथा बहुदलीय शासकहरूद्वारा बारम्बार गिरफ्तार र चरम शारीरिक–मानसिक यातना ।
सम्मानः
– २०५७ सालमा नेपाल पत्रकार महासङ्घ रूपन्देही शाखाद्वारा दोसल्ला ओढाई सम्मानपत्र प्रदान ।
– २०५९ सालमा रिपोर्टर्स क्लबद्वारा दोसल्ला ओढाई सम्मानपत्र प्रदान ।
– २०६२ सालमा साहित्य–सन्ध्याद्वारा सम्मानपत्र र नगद पुरस्कार ।
– २०६३ सालमा प्रगतिशील लेखक सङ्घद्वारा दोसल्ला ओढाई सम्मानपत्र प्रदान ।
भ्रमणः
– नेपालका थुप्रै ऐतिहासिक, प्राकृतिक र सांस्कृतिक महत्त्वका स्थलहरू ।
– भारतका प्रमुख सहरहरू ।
कृतिहरू/पत्रकारिताः
– भियतनाम युद्धको ऐतिहासिक पृष्ठभूमि (२०२९) ।
– मार्क्सवाद, समाज र साहित्य (२०६१) ।
– विभिन्न राष्ट्रिय–अन्तर्राष्ट्रिय पत्रपत्रिकाहरूमा थुप्रै साहित्यिक, समसामयिक, राजनीतिक लेखरचना, फिचर, स्तम्भ, समाचार आदि प्रकाशित ।
– सम्पादक– दैनिक निर्णय, भैरहवा ।
– प्रकाशक/सम्पादक– योजना साप्ताहिक (२०३९) ।
– सम्पादक– जनादेश साप्ताहिक ।
– सम्पादक– कलम साहित्यिक त्रैमासिक ।
– सम्पादक– मधुमास ।
निधनः
– २५ कात्तिक, २०७२ (पछि अद्यावधिक गरिएको) ।
